Społeczna inspekcja pracy (SIP) jest społeczną służbą pełnioną przez pracowników. 

Jej zadaniem jest działanie na rzecz zapewnienia przez zakład pracy bezpiecznych i higienicznych warunków pracy oraz ochrony uprawnień pracowników wynikających z prawa pracy.

Społeczną inspekcję pracy tworzą społeczni inspektorzy pracy:

• zakładowy,
• oddziałowy,
• grupowy.

Społeczni inspektorzy działają wewnątrz zakładu pracy i są wybierani przez pracowników. 

Inspektorem może zostać pracownik, który nie zajmuje stanowiska kierownika zakładu ani stanowiska kierowniczego bezpośrednio podległego kierownikowi zakładu.

Kadencja społecznego inspektora pracy co do zasady trwa 4 lata.

Wybory społecznych inspektorów pracy przeprowadzają zakładowe organizacje związkowe na podstawie uchwalonych przez siebie regulaminów wyborów.

Czym zajmuje się społeczny inspektor pracy?

Może m.in.:

• kontrolować stan budynków,
• kontrolować stan maszyn i urządzeń,
• kontrolować urządzenia techniczne i sanitarne,
• kontrolować proces technologiczny pod kątem BHP,
• kontrolować przestrzeganie prawa pracy,
• uczestniczyć w ustalaniu okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy,
• uczestniczyć w analizowaniu przyczyn wypadków i chorób zawodowych,
• uczestniczyć w pracach komisji BHP,
• opiniować projekty planów poprawy warunków BHP,
• opiniować określone działania dotyczące warunków pracy,
• wskazywać zagrożenia,
• zgłaszać wnioski dotyczące poprawy bezpieczeństwa.

Społeczny inspektor może również sygnalizować zagrożenia zanim dojdzie do szkody.